Devrek/Zonguldak  
  
   
 
 

HATİPLER LUGATI

Her köyün her kentin kendine ait bir şivesi mutlaka vardır.Bu şiveden dolayı yeni kelemelerde türemiştir.Hatipler köyü'ne ait şiveyi,kelimeleri bu sayfamızda dizin halinde bulabilirsiniz.Burada maksat bunları insanlara öğretmek değil atalarımızn kültürünü yeni neslimize eğlenceli bir şekilde aktarmaktır.

  A

AFUR: Ahırda sabit bulunan hayvan yemliği

AGUBAT: Avukat

AKUR: Yokuş

ALA:  Çit,Tel örgü

ALAF: 1.Aşırı sıcak. 2.Hayvan yemi

ALAT SAMET: Apar topar

ALMA: Elma

ANDA BUNDA:Özensiz,itinasızca yapılan iş

AKDALDI: Yıkıldı

AVAÇ: Ağaç

AVALTI: Evin alt kısmındaki arsa

AŞŞEY:Şaşırma ünlemi

            B

BAKIR: Kova

BAYA: Boya

BAZAR: Pazar

BECEK: Böcek

BİSELDEN: Birazdan

BÖYÜK: Büyük

BILDIR: Geçen sene

BIZA: Buzağı,İnek yavrusu

BONDURUK: Boyundurluk,İki öküzü bağlantı için kullanılan alet

BÖVÜN: Bugün

            C

CEKAT: Ceket

CİVAN ÇIRPUK: Çoluk çocuk

CÖVÜZ: Ceviz

           Ç

ÇENTE: Çanta

ÇİTEN :Sepet

ÇITIL: Kurumuş ve kopmuş ağaç dalları

ÇIKMA: Gelin alma töreni

ÇINIR:Karda açılan yol

ÇÖDÜK: Bir tür yazlık ayakkabı

ÇOKOMEN:Çokomel,çikolota

ÇON:Baldır

          D

DAM: Ahır

DALADI:Köpek ısırması,ısırgan otunun tene değmesi,azarlanma durumlarında kullanılır.

DARABA: Tahtaların ucu sivrileştirilerek  yapılmış çit

DAŞ: Taş

DAV:Orman

DEVREK BAZARI: Pazartesi gününe denir

DEĞMEN: Değirmen

DİKBAŞ: Takla

DOLAK:Atkı

DİĞREN: Harmanda samanı ayrıştırmaya yarayan alet

DURMUK: Toprağı ufalamaya yarayan alet

DÜRELENDİ: Yuvarlandı

         E

EBDES: Abdest

EHTİ:Mal varlığı olmayan

ENTERE:Gömlek,mintan

EVYAN: Evin etrafı

ESEMSİPORT:Spor ayakkabısı

       F

FİLKE: Musluk

       G

GALAK: İe yaramaz şey,alet

GAPTAŞ: Su deposu

GAYROLA: Karyola

GAYRI: Artık

GOYAKİLİM: Güya

GREY GÜNÜ: Pazar günü

GÖYNEK: Atlet

GÖVERTE:Guatr

GÜCCEK: Çocuklar için yapılmış küçük ebatlı fırın ekmeği

GANDAK: Kanal

GATARAN: Katran

GÖKYEŞIL: Kertenkele

GEM: Buğday(ekin) bağlarını bağlamak için

GURASTA:Kiloca zayıf olan kişiler için söylenir

GÜREZ: Hindi

GÜNDOĞDU: Ayçiçek

GÜDEK:Çocukların birbirine el değdirerek oynadıkları bir tür oyun

             H

HIRA: Küçük olan

HORAGEÇMEDİ: Ters gitti,umduğumuz gibi olmadı

HAYVA: Ayva

HORATA: Gece düğünü,damat kınası

HERKİL: Buğday,un deposu

HOMAK: Şuna bak

HOTALAK:Yuvarlak,tombul kişleri tarif için kullanılır.

              İ

İLYAN: Leğen

İLLELAKİM: Mutlaka.İllaki

İSPARKİN:Kundura

            K

KAYIŞ: Kemer

KEMRE: Tezek

KESEK:Toprağın kazmalanmış hali

KERTLÜK:Kirazın ham hali

KÖFÜN: Küfe,Büyük sepet

KÖMEÇ: Bir tür hamur işi

KÖRDUMAN: Sis

KİRPİT:Kibrit

             L

LEYLAN: Naylon

            M

MANCAR: Lahananın genel adı olmakla beraber ıspanak,pırasa gbi sebzelerin yemeği

MEKMEN: Merdiven

MAHNA: Alay etme,dalga geçme

MEYHOŞ:Ekşi

MİSİR: Mısır

MOTKEMER: Mont

MİNTAN: Gömlek

MATÇALI:Bir tür hakaret,işini doğru yapmayana söylenir

            N

NACAK: Balta

NEFLE: Az biraz hasta,kırgınlık

             O

OK: Öküz arabasının ön tekerleğine bağlı uzunca direk

             Ö

ÖRÜSGAR: Rüzgar

ÖRME: Odun,küfe taşımak için kullanılan örülmüş ip

ÖVEZ:Hayvanlara yapışan kene türü asalak bir hayvan

             P

PULLUK: Saban

PALA: Bez

PEŞKİR: Havlu

PINDIK: Fındık

PASAK: Merdiven

PALAM PALAM:Karın dolgun bir şekilde yağması

PORSUMUŞ:Çürümeye yüz tutmuş,köhnemiş

PİRMAMİL:Eksiği olmayan ,herşeyi tamam hazır halde olan

             S 

SEREN: Korumalığı olmayan balkon

SOVAÇ: İki tarafına bakraç,kova asılarak taşımak için kullanılan ağaçtan yapılmış sopa.

SAHAT: Saat

SÜNEK: Sinek

SANDAL: Fazlaca kalın olmayan keslmiş ağaç

SEYİTMEK: Aniden fırlamak

SÖKÜ: Tabure

             Ş

ŞARBA: Başörtüsü

ŞEREHMELİK: Bir tür bitki,ısırgan otun panzehiri olarak kullanılır

ŞEYTAN ARABASI: El arabası

             T  

TEKEREK: Tekerlek

TEMEK: Ahır penceresi

TİRKEŞME:Elleşme,uyma,kavga etme

TİT:Misket,hızlı,çabuk kişiler içinde söylenir

TÜLÜGURT:Tırtıl

TÖSTÖPELEK:Yuvarlak,yassı

             Y

YABA: Samanı savurma aleti

YAZI:Evin önü,dışarısı

YAVIŞ: Yağış

YUNMUŞ:Temiz,yıkanmış

             Z

ZOLLU: Çok iyi

 

Hatipler Haber hatti

 
 
      Hatipler 2008   a-mail:hatipler.com@hotmail.com